Một ca tử vong thương tâm do Viêm não Nhật Bản (VNNB) vừa được ghi nhận tại Thanh Hóa ở một bé gái 14 tuổi chưa từng được tiêm phòng vaccine. Diễn tiến bệnh cực kỳ nhanh chóng và nặng nề của ca bệnh này là hồi chuông cảnh báo khẩn thiết gửi tới các bậc phụ huynh: Viêm não Nhật Bản không chỉ tấn công trẻ nhỏ, và việc bỏ lỡ lịch tiêm chủng hoặc không tiêm nhắc lại có thể dẫn đến những hậu quả khôn lường.
Theo thông tin chính thức từ Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Thanh Hóa, địa bàn phường Đông Sơn vừa
ghi nhận một trường hợp tử vong do viêm não Nhật Bản nguy kịch. Bệnh nhân là cháu N.T.T.L. (sinh năm 2012, trú
tại tổ dân phố Tân Dân, phường Đông Sơn).
Diễn tiến nguy kịch nhanh chóng từ triệu chứng sốt ban đầu
Hồ sơ bệnh án cho thấy, diễn tiến dịch tễ của ca bệnh cực kỳ phức tạp và nhanh chóng. Ngày 1/5/2026, cháu L.
bắt đầu có các biểu hiện sốt cao, đau đầu, nôn và mệt mỏi, nói ngọng. Chỉ trong một thời gian rất ngắn, bệnh tình nhanh chóng chuyển biến nặng sang trạng thái rối loạn ý thức và tăng trương lực cơ.
Mặc dù đã được gia đình đưa đi điều trị tích cực tại cơ sở y tế địa phương, nhưng thể trạng bệnh nhi không có
dấu hiệu cải thiện. Khi chuyển tuyến đến Bệnh viện Nhi Thanh Hóa, bệnh nhi đã ở trong tình trạng nguy kịch.
Ngày 6/5/2026, kết quả xét nghiệm Mac-Elisa từ CDC Thanh Hóa khẳng định bệnh nhân dương tính với virus
viêm não Nhật Bản.
Mặc dù tập thể y bác sĩ đã nỗ lực hồi sức tích cực, cho bệnh nhi thở máy và sử dụng thuốc vận mạch liều cao,
song do bệnh lý chuyển biến quá nhanh dẫn tới suy đa tạng và sốc không hồi phục, cháu L. đã tử vong vào lúc 3h sáng cùng ngày. Đáng chú ý và đau lòng hơn cả, qua xác minh tiền sử dịch tễ, bệnh nhi này chưa từng được tiêm vắc xin phòng bệnh viêm não Nhật Bản.
Ổ dịch tiềm ẩn từ môi trường xung quanh và phản ứng khẩn cấp
Kết quả điều tra dịch tễ của cơ quan chức năng cho thấy khu vực xung quanh nhà bệnh nhân tiềm ẩn rất nhiều
yếu tố nguy cơ truyền bệnh cao: khu dân cư nằm gần ao hồ, cống rãnh ứ đọng nước, nhiều hộ gia đình chăn nuôi gia súc, gia cầm và cận kề cơ sở giết mổ lợn – vốn là những ổ chứa tự nhiên cực kỳ thuận lợi của virus VNNB và
loài muỗi truyền bệnh Culex tritaeniorhynchus.
Ngay sau khi phát hiện ca bệnh, CDC Thanh Hóa đã phối hợp với Trung tâm Y tế địa phương kích hoạt hệ thống
phản ứng nhanh: tổ chức giám sát chặt chẽ sức khỏe những người tiếp xúc gần, tiến hành phun hóa chất diệt muỗi diện rộng trong bán kính tối thiểu 200m quanh khu vực nhà bệnh nhân, đồng thời tổng rà soát lại toàn bộ công tác tiêm chủng trên địa bàn.
Góc nhìn chuyên gia VABIOTECH: Sai lầm “Chỉ trẻ nhỏ mới mắc Viêm não Nhật Bản”
Nhiều bậc phụ huynh thường có tâm lý chủ quan cho rằng Viêm não Nhật Bản chỉ xảy ra ở trẻ sơ sinh hoặc trẻ dưới 5 tuổi nên thường lơ là việc tiêm nhắc lại cho trẻ lớn và thanh thiếu niên. Thực tế, bất kỳ độ tuổi nào chưa có miễn dịch (chưa tiêm phòng hoặc tiêm không đủ mũi) đều có nguy cơ mắc bệnh.Bệnh Viêm não Nhật Bản có tỷ lệ tử vong và di chứng thần kinh nặng nề (như bại liệt, chậm phát triển trí tuệ, động kinh) cực kỳ cao lên tới 20% – 30%. Vắc xin là vũ khí đặc hiệu và duy nhất hiện nay để ngăn ngừa căn bệnh nguy hiểm này.
Khuyến cáo phòng bệnh chủ động từ hệ thống y tế dự phòng
Để bảo vệ gia đình và cộng đồng trước nguy cơ dịch bệnh bùng phát (hiện Thanh Hóa đã ghi nhận 3 ca mắc VNNB từ đầu năm), VABIOTECH khuyến cáo người dân thực hiện nghiêm túc các biện pháp sau:
- Tiêm vắc xin đầy đủ và đúng lịch: Đây là biện pháp quan trọng nhất. Trẻ em cần được tiêm chủng đầy đủ các mũi cơ bản trong chương trình Tiêm chủng mở rộng và thực hiện tiêm nhắc lại mỗi 3–5 năm một lần cho đến khi qua tuổi thiếu niên để duy trì kháng thể bảo vệ bền vững.
- Triệt tiêu đường truyền bệnh của muỗi: Ngủ màn kể cả ban ngày; mặc quần áo dài tay cho trẻ; sử dụng kem hoặc xịt xua muỗi. Vệ sinh môi trường sống sạch sẽ, phát quang bụi rậm, khơi thông cống rãnh quanh nhà.
- Quản lý chăn nuôi an toàn: Thực hiện di dời chuồng trại chăn nuôi gia súc, đặc biệt là chuồng lợn và gia cầm, ra xa khỏi khu vực nhà ở.
- Cảnh giác với các dấu hiệu sớm: Khi thấy bản thân hoặc trẻ nhỏ xuất hiện triệu chứng sốt cao đột ngột kèm theo đau đầu, nôn trớ, mệt mỏi, co giật hoặc lơ mơ, cần lập tức đưa đến các cơ sở y tế gần nhất. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc điều trị tại nhà để tránh bỏ lỡ “thời vàng” cứu chữa.
